Preekskets: Genesis 1; Psalm 8
Waarde deur God
Preekskets deur prof. Gerrit Smit
Skriflesing: Genesis 1:26–28; Psalm 8
Teksverse: Genesis 1:27; Psalm 8:5
“En God het die mens geskape na sy beeld …”
“U het hom ’n weinig minder gemaak as ’n goddelike wese en hom met eer en heerlikheid gekroon.”
Tema: Waardeloosheid, of beeld van God?
Inleiding
Baie mense leef vandag met ’n diep gevoel van waardeloosheid. Jy voel soos net nog ’n nommer. Net nog iemand in die skare. Vervangbaar. Onbelangrik.
Hierdie gevoel word versterk deur die wêreld se beskouing oor die mens. Die mens is, so word gesê, maar net die produk van ’n lang proses. ’n Toeval. ’n Biologiese ontwikkeling.
Maar as dit waar is, dan is die vraag onafwendbaar: waarom het die mens dan waarde? Waarom is daar reg en verkeerd?
Die Skrif gee ’n radikaal ander antwoord. Nie die mens as produk nie, maar die mens as skepping. Nie toevallig nie, maar doelbewus.
1. God se majesteit in die skepping
Psalm 8 begin nie by die mens nie, maar by God:
“o HERE, onse Here, hoe heerlik is u Naam op die hele aarde.”
God se Naam, dit is sy wese, sy karakter, word sigbaar in die skepping. Die hemele verkondig sy heerlikheid. Alles getuig van orde, wysheid en doel.
Selfs uit die mond van kinders bring Hy lof. Hy is nie afhanklik van die sterkstes nie. Hy toon sy mag juis deur wat swak lyk.
Hier lê die eerste waarheid. As God Skepper is, dan is die wêreld nie in chaos nie. Dit is nie ’n toevallige mengsel nie. Dit is ’n skepping met betekenis.
En as die skepping betekenis het, dan het die mens ook betekenis.
2. Die mens se kleinheid en tog sy grootheid
Psalm 8 stel ’n vraag:
“Wat is die mens dat U aan hom dink?”
Teenoor die sterrehemel lyk die mens klein. Onbeduidend. Breekbaar.
En tog, sê die Psalm, het God hom gemaak en “met eer en heerlikheid gekroon.”
Genesis 1 verklaar hoe. Die mens is geskape na die beeld van God. Dit is die grond van menswaardigheid.
Nie vermoë nie. Nie prestasie nie. Nie status nie. Maar skepping.
Die mens is dus nie net nog ’n dier nie. Hy is uniek. Hy dra iets van God se beeld. Hy is geroep om te heers, te bestuur, verantwoordelik op te tree.
Hier val die wêreld se denke uitmekaar. As die mens net die produk van natuurlike prosesse is, dan is daar geen vaste grond vir etiek nie. Dan word mag die maatstaf.
Maar die Skrif bind die mens aan God. En juis daarom het die mens waarde én verantwoordelikheid.
3. Die mens se roeping en antwoord
Genesis 1:28 gee die opdrag. Die mens moet heers oor die skepping. Nie as ’n tiran nie, maar as rentmeester.
Psalm 8 eindig waar dit begin: met lof. Die regte reaksie op menswaardigheid is nie hoogmoed nie, maar aanbidding.
Dit bring ons by ’n belangrike punt. Die gevoel van waardeloosheid verdwyn nie deur selfverheffing nie. Dit verdwyn wanneer ons weer sien wie God is en wie ons in Hom is.
Jy is nie net nog ’n nommer nie. Jy is geskape. Hy ken jou. Jy is geroep.
En dit beteken ook: jou lewe het ‘n doel. Jou dade het betekenis.
Slot
Die wêreld sê: jy is toevallig.
Die Skrif sê: jy is geskape.
Die wêreld sê: jy bepaal jou eie waarde.
Die Skrif sê: jou waarde lê in God.
Daarom hoef ons nie te leef asof ons waardeloos is nie. Ons leef as mense wat deur God gemaak is, onder God staan, en tot sy eer lewe.
“o HERE, onse Here, hoe heerlik is u Naam op die ganse aarde.”